Οι απόψεις μας βασίζονται στις ιδέες μας.
Με αυτό τον τρόπο θα προσεγγίσω στις επόμενες γραμμές, την απάντηση στην ερώτηση ποια η προσφορά της σύγχρονης τέχνης.
Η αλήθεια είναι, ότι εκτός από τις γνώσεις που έχω αποκομίσει από τις πανεπιστημιακές μου σπουδές, αλλά και αυτές που ένας σπάνιος άνθρωπος (ο πατέρας μου), προσπάθησε να μου προσφέρει, δεν διαθέτω εξειδικευμένη γνώση για τα εικαστικά δρώμενα που ονομάζονται τέχνες, αλλά ούτε και για την ιστορία τους καθεαυτή.
Θα δανειστώ την άποψη, του Erwin Panοfsky, αυτή που διατύπωσε για τον ευαίσθητο και προικισμένο παρατηρητή, για να δηλώσω ότι ο χωρισμός της τέχνης σε παλιά και νέα είναι μια ανθρώπινη δημιουργία. Γιατί αυτός ο χωρισμός βασίζεται στα συναισθήματα και τις σκέψεις που χρησιμοποιούνται από τον παρατηρητή, όταν βιώνει το αποτέλεσμα, προκειμένου να εκφράσει τη διαφορά.
Αναμφίβολα, οι αλλαγές που έλαβαν χώρα στις τεχνικές και στην όψη των έργων, και υιοθετήθηκαν από τους καλλιτέχνες-δημιουργούς, διασυνδέονται άμεσα με την πρόοδο των επιστημών και της φιλοσοφίας και ειδικότερα των μαθηματικών, της φυσικής αλλά και των πολίτικο-κοινωνικών εξελίξεων. Οι κορδέλες του Moebius και οι μη κλειστές επιφάνειες των σύγχρονων μαθηματικών, μας έδωσαν τα έργα του Μ.C. Escher, λόγου χάρη.
Η Τέχνη πλέον παράγεται για εμπορικούς σκοπούς. Συνάμα συμπληρώνει την ματαιοδοξία και την επιθυμία για προβολή των τεχνιτών. Ας δώσουμε ένα παράδειγμα: Ο Φειδίας έκτισε την Ακρόπολη - σύμφωνα με το Goembrich - το πιο απέριττο, σύμπαγες, αρμονικό και πλήρους κάλλους κτίσμα, με μόνο γνώμονα το επιδιωκόμενο αποτέλεσμα να εκπληρώνει τις αρχές των ελληνικών εικαστικών τεχνών και να περικλείει την ουράνια σοφία. Ο καλλιτέχνης στον Μεσαίωνα (Dark Αges τον είπαν παρόλα αυτά) δημιουργούσε προκειμένου να πείσει το κοινό με ένα απλό, ρεαλιστικό και κατανοητό τρόπο για το μήνυμα που ήθελε να τους περάσει, το οποίο κατά κύριο λόγο ήταν θρησκευτικό (το μήνυμα του Θεού δημιουργού - που εξουσιοδοτούσε τους βασιλιάδες να εξουσιάζουν επί της Γης). Σήμερα, οι σύγχρονοι καλλιτέχνες δημιουργούν με διάφορους τρόπους ένα έργο σαν να φαίνεται να αναζητούν την αναγνωρισιμότητα μέσα από την έκφραση του διαφορετικού.
Σαν τον παρατηρητή του Panοfsky, ενδιαφέρομαι για τα συναισθήματα και τις σκέψεις που θα προξενήσει ένα έργο τέχνης. Βέβαια, δεν είναι απαραίτητο το συναίσθημα να είναι χαρά ή λύπη, αρκεί να είναι δυνατό. Αρκετοί από εμάς όταν παρατηρούν ένα σύγχρονο τεχνούργημα δεν νιώθουν τίποτε. Αποκομίζεται λοιπόν η εντύπωση, ότι οι καλλιτέχνες στην προσπάθεια τους να δημιουργήσουν κάτι γνήσιο και πρωτότυπο (όπως αυτό επιβάλλεται από την βιομηχανία της τέχνης), το μόνο που κάνουν είναι να αναπτύσσουν νέες τεχνικές και κανόνες. Δηλαδή το αποτέλεσμα του έργου τους δεν αναμένεται να κριθεί με βάση την εικαστική του αξία και το νόημα που φέρει, αλλά κυρίως αξιολογώντας την πρωτότυπη μέθοδο που χρησιμοποιήθηκε για την παραγωγή του. Δυστυχώς μου φαίνεται σαν να βλέπουμε το δέντρο και όχι το δάσος. Σαν να δίνουμε αξία στο μυστρί και όχι στο κτήριο. Γιατί μάλλον δεν μπορούμε να κατασκευάσουμε επαρκώς…
Το να δημιουργεί κάποιος κάτι το διαφορετικό δεν αποτελεί προσφορά προόδου στον πολιτισμό μας. Αποτελεί μεν μια καινοτομία που θα μπορούσε να λάβει μέρος σε ένα διαγωνισμό, σαν αυτούς που οργανώνονται για τις εξελίξεις στην τεχνολογία, αλλά αυτή δεν έχει καμία σχέση, με το τελεολογικό κομμάτι των τεχνών. Τελικά η σύγχρονη τέχνη μοιάζει να συμβάλει και να τροφοδοτεί την πολιτισμική κρίση που βιώνουμε.
Οι σύγχρονες τέχνες πρέπει να αναζητήσουν τη πηγή τη ζωής τους! Οφείλουν να εμπνευστούν από τη Φύση και να γίνουν ένα με αυτή. Διότι εκεί θα βρουν όλα όσα τους λείπουν, μήπως και με αυτό τον τρόπο η πολυπόθητη ανάγκη για επαναπροσδιορισμό του πολιτισμού μας μέσα από την πραγματική παραγωγή πνευματικών αγαθών, γίνει αλήθεια.
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου